’Van aanbod naar aandacht’
Onderwijsinnovatie
Onderwijsinnovatie is het doelgericht en systemisch verbeteren van onderwijs, waarbij leren centraal staat en niet het organiseren van aanbod. Het is een continu proces van ontwikkelen, aanpassen en verdiepen om de kwaliteit van onderwijs hoog te houden in een veranderende samenleving. Kwaliteit betekent hierbij motivatie en plezier, gelijke kansen, effectiviteit en efficiëntie, maar vooral contextrijk en levensecht leren. Leren binnen en buiten de school vanuit leerdoelen.
Hoe onderwijsinnovatie het beste tot stand komt
Onderwijsinnovatie komt tot stand in een spanningsvolle maar noodzakelijke combinatie van sturing en eigenaarschap. Richting, kaders en prioritering moeten helder worden aangestuurd, zodat focus, samenhang en bestuurbaarheid ontstaan. Tegelijkertijd moet de beweging inhoudelijk ontstaan vanuit praktijkvraagstukken (behoefte=aandacht) van docenten, leerlingen en partners. Eigenaarschap groeit wanneer professionals werken aan concrete verrichtingsvraagstukken en ervaren dat zij daadwerkelijk invloed hebben op ontwerp en uitvoering.
In dit proces krijgen leerlingen een actieve en betekenisvolle rol. Zij functioneren als mede-ontwerpers en changeagents in innovatieprocessen. Wanneer hun ervaringen en behoeften leidend zijn in het herontwerp van leeractiviteiten en leeromgevingen, ontstaat intrinsieke motivatie en echte vernieuwing.
Onderwijstransitie
Onderwijstransitie is het proces van het organiseren van het doceren door docenten naar het faciliteren van het leren van leerlingen. In een zin zet je de hele schoolorganisatie op z'n kop. Want scholen zijn meer instituten, die het doceren organiseren dan instituten die het leren voor leerlingen faciliteren (Will Richardson).
'It takes courage to change peoples hearts'
Een regionaal leer-ecosysteem
Binnen het conceptuele model Regio als klaslokaal wordt onderwijsinnovatie opgevat als het collectief inrichten van een regionaal leer-ecosysteem waarin scholen, bedrijven, overheden en maatschappelijke organisaties structureel samenwerken. Innovatie is daarmee geen los project, maar een duurzame beweging waarin de regio maar ook in bedrijven, labs en instellingen. Onderwijsinnovatie wordt pas betekenisvol wanneer zij wordt verankerd in governance, financiering en dagelijkse praktijk. De focus verschuift van doceren naar het faciliteren van leren; van methode en rooster naar leerdoelen, leeractiviteiten en begeleiding.